Cari Döviz birimi nasıl seçilir?, Döviz hesabına nasıl işlenir?

 

Döviz Ayarları 

Alan Amaç Tipik Seçimler Etkisi
Döviz Birimi Cari ile ilişkilendirilecek para birimini belirler USD; EUR; GBP Cari işlemleri ve Bakiye raporları bu para birimine göre gösterilir
Döviz Kuru Tipi Hangi kaynak/kural ile kur alınacağını belirler Web Kuru; Efektif Kuru; TCMB Fatura ve hareketlerde kullanılacak kurun kaynağı
Döviz Kur Türü İşlemde hangi kurun kullanılacağını belirler Alış Kuru (tedarikçi); Satış Kuru (müşteri) Fatura tutarının TL karşılığı bu kur türüne göre hesaplanır
Döviz Hesabına İşle Cari hareketlerinin döviz cinsinden tutulup tutulmayacağını belirler Evet; Hayır Evet ise cari hareket ve bakiye döviz cinsinden kaydedilir; Hayır ise sadece TL karşılığı tutulur

Döviz Birimi Seçimi

  • Amaç: Cari ile yapılan tüm işlemlerde hangi para biriminin kullanılacağını belirlemek.
  • Kural: Cari ile düzenli olarak dövizli işlem yapılıyorsa ilgili Döviz Birimi seçilmelidir.
  • Örnek: Tedarikçi USD ile fatura kesiyorsa cari için USD seçilir.

Döviz Kuru Tipi Seçimi

  • Web Kuru: Online sağlayıcıdan güncel piyasa kuru alınır; e‑ticaret ve anlık fiyatlandırma için uygundur.
  • Efektif Kuru: Banka efektif alış/satış kurları; nakit işlemler veya banka mutabakatı gereken durumlar için uygundur.
  • Kullanım: Kur tipi, fatura/sipariş oluşturulurken otomatik olarak uygulanır ve muhasebe kayıtlarında aynı tip referans alınır.

Döviz Kur Türü Seçimi

  • Tedarikçi (Alış Kuru): Satınalma faturalarında kullanılan kur türü.
  • Müşteri (Satış Kuru): Satış faturalarında kullanılan kur türü.
  • Pratik: Cari türü tedarikçi ise Alış Kuru, müşteri ise Satış Kuru varsayılan olarak atanır; gerektiğinde evrak bazında değiştirilebilir.

Döviz Hesabına İşle (Evet / Hayır)

  • Evet seçildiğinde:
    • Sistem döviz cinsinden cari hareket oluşturur.
    • Örnek: Fatura 1.000 USD, Döviz Birimi USD, Döviz Hesabına İşle = Evet → Cari hareketi 1.000 USD olarak kaydedilir; bakiye USD cinsinden tutulur.
    • TL karşılığı ayrıca seçilen Döviz Kuru Tipi ve Kur Türü kullanılarak hesaplanır; hem döviz hem TL bakiyesi raporlanır.
  • Hayır seçildiğinde:
    • Sistem sadece TL karşılığını kaydeder; döviz cinsinden bakiye tutulmaz.
    • Dövizli fatura TL’ye çevrilir ve cari hareket TL olarak oluşur.

Uygulama Kuralları ve İyi Uygulamalar

  • Cari türüne göre varsayılan atama: Müşteri → Satış Kuru; Tedarikçi → Alış Kuru.
  • E‑ticaret ve Mobile Sales entegrasyonu: Cari seçildiğinde web/mobile ekranları ilgili döviz birimi ve fiyat seviyesini otomatik getirir; Döviz Hesabına İşle = Evet ise web’de dövizli bakiye gösterimi aktif olur.
  • Muhasebe ve mutabakat: Döviz Hesabına İşle = Evet seçilen cariler için kur farkı ve değerleme süreçleri uygulanmalıdır.
  • Doğrulama: Fatura kaydında döviz birimi ile döviz hesabına işle seçimi uyumlu değilse sistem uyarısı verilmeli.
  • Raporlama: Dövizli bakiye raporları hem döviz cinsinden hem TL karşılığı ile sunulmalıdır; kur tipi ve tarih raporda görünmelidir.

Hızlı Kontrol Listesi (Kırmızı Alanlar İçin)

  • Döviz Birimi doğru mu?
  • Döviz Kuru Tipi işlem türüne uygun mu (web/efektif/TCMB)?
  • Döviz Kur Türü cari türüne göre (alış/satış) doğru mu?
  • Döviz Hesabına İşle Evet ise dövizli bakiye ve hareketlerin raporlandığından emin olun.

Bu yönergeler, cari bazlı döviz yönetimini netleştirir ve fatura/irsaliye/teklif/sipariş gibi evraklarda doğru tutarların otomatik gelmesini sağlar.